Meyveler / Avokado / Hastalık ve zararlılar
Hastalık ve zararlılar
Genel bilgi
Avokado ülkemizde yeni bir ürün olduğu için dünyadaki yetiştirme bölgelerine göre daha az hastalık ve zararlı görülür ve çoğu alanda ekonomik zarar eşiği aşılmadığından mücadeleye gerek duyulmaz. Dünyada en önemli hastalık kök çürüklüğüdür; ülkemizde görülen en önemli zararlılar Akdeniz meyve sineği, trips, kabuklubitler, unlubitler ve limon sıçanıdır [4].
Bu sayfada ilaçlı mücadeleye ilişkin bilgi verilmemektedir. Kimyasal mücadele gerektiğinde mutlaka bir uzmana ya da il/ilçe tarım müdürlüklerine danışılmalıdır.
Hastalıklar
Kök çürüklüğü Phytophthora cinnamomi
Belirti ve zarar: Dünyada avokadonun en önemli hastalığıdır; küçük, solgun ve sararmış yapraklar, zayıf yapraklanma, ağaç üstünde küçük kurumuş dallar ve ağaçların kuruması belirtileridir. Nedeni ağır toprak ve zayıf drenajdır. Hastalık etmeni kaynakta ülkemizde henüz görülmediği bildirilmektedir [4].
Korunma: Ağır ve su tutan yerlere avokado bahçesi kurulmamalı; iyi kültürel bakım ve uygulamalar en etkili mücadele yoludur [4].
Antraknoz ve Cercospora lekesi Colletotrichum gloeosporioides, Cercospora purpurea
Belirti ve zarar: Antraknozda yapraklarda kahverengi lekeler ve erken yaprak dökümü, sürgün kurumaları, genç meyvelerde kararma ve dökülme görülür. Cercospora lekesinde meyve kabuğunda önce soluk sarı, sonra siyaha dönen lekeler oluşur. İkisi de yağışlı mevsim hastalığıdır; yağmur, çiy ve nemli rüzgârlar yayılmayı artırır [4].
Korunma: Bahçe iyi havalanacak şekilde budanmalı, bakım işleri düzenli yapılmalıdır [4].
Avokado uyuzu ve Verticillium solgunluğu Sphaceloma perseae, Verticillium albo-atrum
Belirti ve zarar: Uyuz genç yaprak, sürgün ve meyvelerde lekelere yol açar ve meyvede pürüzlü, mantarımsı bir görünüm oluşturabilir; nemli ve sıcak hava gelişimini artırır. Verticillium solgunluğunda ağacın bir bölümünün ya da tamamının yaprakları hızla kurur, kahverengileşir ve dökülür [4].
Korunma: Sağlıklı fidan kullanılmalı, bakım işleri düzenli yapılmalıdır [4].
Zararlılar
Akdeniz meyve sineği ve limon sıçanı Ceratitis capitata
Belirti ve zarar: Ülkemizde avokadoda görülen en önemli zararlılar arasındadır; özellikle erken olgunlaşan ve ince kabuklu çeşitlerde meyvelere zarar verir [4].
Korunma: Olgun larvaları barındıran, zarar görmüş ve dökülmüş meyveler toplanıp yok edilmelidir [4].
Trips Scirtothrips perseae vb.
Belirti ve zarar: Yapraklarda renksiz lekelere, uçlarda kahverengileşme ve kıvrılmaya yol açar; meyvede sap çevresinden başlayıp yayılan sarımsı kahverengi lekeler oluşturur [4].
Korunma: Bahçe düzenli kontrol edilmelidir; mücadele kararı için uzmana danışılmalıdır.
Kabuklubitler, unlubitler ve beyazsinek Aonidiella aurantii, Aleurodicus dugesii vb.
Belirti ve zarar: Özsu emerek ve tatlımsı salgılarıyla yaprak ve meyveleri kaplayarak karaballığa (fumajin) yol açar; fotosentezi azaltır [4].
Korunma: Saldırının başında çok zarar görmüş dallar kesilip yok edilmelidir; bu zararlılar genellikle yırtıcı ve parazit doğal düşmanlarıyla kontrol altında tutulur [4].
Kırmızı örümcek ve yaprakbüken Oligonychus spp., Homona spargotis
Belirti ve zarar: Kırmızı örümcek yaprak damarları boyunca ağla kaplı sararmış lekeler oluşturup yaprak dökümüne, yaprakbüken tırtılları yaprakları kıvırıp meyveleri yaralamaya yol açar [4].
Korunma: Doğal düşmanlar korunmalıdır; genç ağaçların yaprakları yüksek basınçlı suyla yıkanarak kırmızı örümcek popülasyonu azaltılabilir [4].
Fizyolojik ve beslenme sorunları
Güneş yanıklığı ve rüzgâr zararı
Belirti ve zarar: Yarı gölgede yetiştirilen fidanlar bahçeye dikildiğinde, özellikle gövdeleri güneşten çok etkilenir. Gevrek dallar rüzgârda ve meyve yükü altında kırılır, kuru ve sıcak rüzgârlar meyve dökümünü artırır [4].
Korunma: Fidanlar ilk 3–5 yıl çıta, kargı, hurma dalı ya da gölgelik beziyle gölgelenmeli veya gövdeleri kâğıtla sarılmalı; rüzgârkıran kurulmalıdır [4].
Demir ve çinko noksanlığı
Belirti ve zarar: Demir noksanlığında damarlar yeşil kalırken damar araları sararır, yapraklar küçülür ve dökülür; genellikle kireçli topraklarda görülür. Çinko noksanlığında benekli yapraklılık, kısa boğum araları ve küçük, yuvarlaklaşmış meyveler görülür [4].
Korunma: Toprak ve yaprak analizi yaptırılmalı, noksanlık bir uzmanın önerisine göre giderilmelidir [4].
Kaynaklar
Bu sayfadaki atıfların tam künyeleri avokado sayfasının kaynakçasında yer alır.