Meyveler / Mandalina / Mandalina çeşitleri
Mandalina çeşitleri
Genel bakış
Mandarinler Satsuma grubu (Owari, Okitsu Wase vb.), Akdeniz mandarini (Yerli), King mandarini ve Klemantin, Nova, Fortune gibi normal mandarinler olmak üzere dört grupta toplanır [8]. 2024'te mandalina üretiminin %38'ini Satsuma, %4'ünü Klemantin, %58'ini ise bu gruplar dışındaki çeşitler oluşturmuştur [5].
Bahçe kurulacak yerde öncelikle bölgede yetiştirilen tür ve çeşitler incelenmeli, araştırma kuruluşlarından tavsiye alınmalı ve çeşidin pazarlanabilme durumu da dikkate alınmalıdır [8].
Önemli çeşitler
Okitsu Wase
Satsuma grubundandır; meyveleri oldukça büyük, yuvarlak-basık ve çekirdeksizdir. Ülkemizde üretilen turunçgil çeşitleri arasında en erkencilerdendir, Owari'den 3–5 hafta önce olgunlaşır [8].
- Olgunlaşma
- Eylül sonu – ekim başı [8]
Satsuma Owari
Japonya'dan Batum yoluyla Doğu Karadeniz'e gelip oradan yayılmıştır. Aromalı, yüksek kaliteli ve çekirdeksizdir; depolamaya ve taşımaya elverişlidir, ancak olgunlaştıktan sonra puflaşma eğilimi fazladır. Düşük sıcaklıklara çok dayanıklıdır [8].
- Olgunlaşma
- Ekim ortası – kasım başı [8]
BATEM İncisi ve BATEM Yıldızı
Satsuma Owari'den seleksiyonla geliştirilip 2011'de tescil edilmiş çekirdeksiz çeşitlerdir; BATEM Yıldızı çok sulu ve iri meyvelidir [8].
- Olgunlaşma
- Ekim ortası [8]
Klemantin
Kabuğu koyu portakal-kırmızımsı, meyve eti gevrek, sulu ve aromalıdır; diğer mandarinler kadar puflaşmaz. Kendine uyuşmaz olduğundan düzenli verim için bahçede tozlayıcı çeşit bulundurulmalıdır. Soğuklara oldukça dayanıklıdır [8].
- Olgunlaşma
- Ekim sonu – kasım başı [8]
BATEM Göral
Klemantin'den seleksiyonla geliştirilmiş, daha ince kabuklu, iri meyveli ve yüksek verimli bir çeşittir [8].
- Olgunlaşma
- Kasım [8]
Nova
Klemantin ile Orlando tanjelonun melezidir; meyve eti koyu portakal renkli, sulu ve lezzetlidir, meyveler ağaçta uzun süre kalabilir [8].
- Olgunlaşma
- Kasım – aralık [8]
Yerli mandarin ve Ertuğrul Bey
Yerli mandarin sulu, kendine has aromalı ve lezzetlidir; ancak çok çekirdekli olması ve çabuk puflaşması pazar değerini düşürür. Ertuğrul Bey, Yerli (Bodrum) mandarinden mutasyon ıslahıyla elde edilmiş, meyve başına yaklaşık bir çekirdek içeren, ince kabuklu ve kolay soyulan ticari bir çeşittir [8].
- Olgunlaşma
- Aralık – ocak [8]
W. Murcott
Yüksek verimli, tozlama olmadan da yüksek meyve tutumu gösteren, kaliteli bir çeşittir; periyodisiteye eğilimlidir [8].
- Olgunlaşma
- Ocak – şubat [8]
Fortune ve Minneola
Fortune, Klemantin ile Orlando tanjelonun melezi olan orta-geççi bir çeşittir; Minneola tanjelo ise belirgin boyunlu, depolamaya elverişli bir melezdir. İkisi de kahverengi leke hastalığına duyarlıdır [8].
- Olgunlaşma
- Fortune mart – nisan, Minneola ocak – şubat [8]
Kaynaklar
Bu sayfadaki atıfların tam künyeleri mandalina sayfasının kaynakçasında yer alır.